Wejście do Eurokorpusu, nowy rodzaj wojsk, podwyżki dla żołnierzy... Dla Wojska Polskiego rok zaczął się z ostrożnym optymizmem, bo za naszą wschodnią granicą wciąż narastało napięcie. 24 lutego świat stanął w obliczu wojny w Europie. Kolejne miesiące to wzmacnianie wschodniej flanki NATO i solidarne wsparcie Ukraińców, którzy w Polsce szukali schronienia przed rosyjskimi rakietami.

STYCZEŃ

Żołnierze strzegą granicy

Na początku roku polscy żołnierze kontynuowali służbę na granicy polsko-białoruskiej, wspierając pograniczników i funkcjonariuszy. Choć sytuacja była spokojniejsza niż jeszcze kilka miesięcy wcześniej, to wciąż dochodziło do prób nielegalnego przekroczenia granicy. Zadania żołnierzy z dywizji zmechanizowanych, m.in. 12, 16 i 18 oraz 11 Dywizji Kawalerii Pancernej, skupiały się głównie na patrolach pieszych, terytorialsi natomiast z użyciem bezzałogowców prowadzili obserwację z powietrza. Z polskimi żołnierzami współpracowali także sojusznicy m.in. z Wielkiej Brytanii i Estonii.

Wyższe pensje dla żołnierzy

Prezydent Andrzej Duda podpisał rozporządzenie zwiększające wskaźnik kwoty bazowej z 3,81 do 4,23. Dzięki temu średnia pensja żołnierza zawodowego wzrosła do 6830 zł brutto. W marcu z kolei minister Mariusz Błaszczak podpisał rozporządzenie określające nowe stawki wynagrodzeń przypisane do poszczególnych stopni wojskowych, korpusów i stanowisk. Średnio wojskowe pensje wzrosły o 676 zł brutto.

Polska w Eurokorpusie

Przyjęcie Polski do grona pełnoprawnych członków Eurokorpusu odbyło się w Strasburgu. Ceremonii, w której uczestniczyli również szefowie sztabów pozostałych państw członkowskich, przewodniczył gen. por. Peter Devogelaere, dowódca generalny Eurokorpusu. – Stajemy się ważnym elementem dowodzenia w ramach NATO i UE. Będziemy odpowiedzialnie i z pełnym profesjonalizmem pracować nad wypełnieniem zobowiązań, które dzisiaj przyjęliśmy – mówił minister obrony Mariusz Błaszczak.

LUTY

Nowy rodzaj wojsk

Minister obrony Mariusz Błaszczak powołał nowy komponent sił zbrojnych – wojska obrony cyberprzestrzeni. Na ich czele stanął gen. bryg. Karol Molenda. – Konsekwentnie wzmacniamy zdolności obronne Wojska Polskiego w dziedzinie cyberbezpieczeństwa – mówił minister, wręczając nominację dowódcy. Już podczas szczytu NATO w Warszawie w 2016 roku potwierdzono, że obrona cyberprzestrzeni należy do podstawowych zadań kolektywnej obrony NATO.

„Saber Strike ‘22”

1300 polskich żołnierzy wzięło udział w międzynarodowych ćwiczeniach „Saber Strike ‘22”, organizowanych przez dowództwo US Army na Europę i Afrykę. Ich celem było przetestowanie zdolności szybkiego przerzutu wojsk z baz w Niemczech na wschód Polski i dalej do państw bałtyckich. Po drodze pododdziały wspólnie ćwiczyły m.in. w Bemowie Piskim. Razem z wojskowymi z 17 Brygady Zmechanizowanej trenowali m.in. żołnierze 2 Pułku Kawalerii USA, na co dzień stacjonujący w Niemczech.

Sojusznicze wsparcie

Coraz poważniejsze informacje o planach inwazji Rosji na Ukrainę sprawiły, że NATO dodatkowo wzmocniło wschodnią flankę. Na początku lutego żołnierze 82 Dywizji Powietrznodesantowej USA zostali dyslokowani do Polski. – Jeśli zajdzie taka potrzeba, będziemy bronić wschodniej granicy Sojuszu – mówił gen. Christopher T. Donahue, dowódca elitarnej jednostki. W trzeciej dekadzie lutego Amerykanie szkolili się razem z 18 Dywizją Zmechanizowaną na Podkarpaciu.

W związku z pogarszającą się sytuacją bezpieczeństwa w Europie na początku miesiąca do 32 Bazy Lotnictwa Taktycznego zostały skierowane amerykańskie myśliwce F-15. Na wschodnią flankę NATO przebazowano także myśliwce F-35 oraz śmigłowce szturmowe AH-64 Apache.

Szef Pentagonu w Polsce

Rosja wciąż gromadziła siły przy wschodniej granicy z Ukrainą oraz na terenach Białorusi. NATO wezwało Moskwę do deeskalacji i wycofania wojsk. Szef Pentagonu Lloyd Austin odwiedził Polskę. Podczas wizyty zapewniał: niezależnie od tego, jaką drogę Putin wybierze, sojusznicy będą gotowi. Głównymi tematami rozmów z prezydentem Andrzejem Dudą oraz ministrem Mariuszem Błaszczakiem były kryzys bezpieczeństwa oraz współpraca wojskowa. W 33 Bazie Lotnictwa Transportowego w Powidzu, szef Pentagonu spotkał się z polskimi i amerykańskimi żołnierzami. Austin poinformował, że rząd USA wyraził zgodę na sprzedaż Polsce czołgów Abrams w ich najnowocześniejszej wersji.

Rosyjska inwazja na Ukrainę

24 lutego przed świtem rosyjskie wojska zaatakowały Ukrainę. W wielu miejscach kraju doszło do ostrzału rakietowego oraz ataków na infrastrukturę krytyczną państwa i jednostki przygraniczne. Ukraińskie władze ogłosiły stan wojenny. – Jesteśmy silni! Jesteśmy gotowi! Zwyciężymy! – zapewniał prezydent Wołodymyr Zełenski. Agresję Rosji potępili światowi przywódcy, m.in. Joe Biden, prezydent USA, Ursula von der Leyen, przewodnicząca Komisji Europejskiej, Jens Stoltenberg, sekretarz generalny NATO.

Polska wnioskowała o uruchomienie artykułu czwartego Traktatu Północnoatlantyckiego, a NATO aktywowało plany obronne. Odbyło się też posiedzenie Rady Europejskiej, a dzień po agresji zorganizowano nadzwyczajny szczyt Sojuszu w formule online, po którym Rada Północnoatlantycka podjęła decyzję, by na wschodniej flance rozmieścić dodatkowe siły wojskowe. Państwa NATO jednomyślnie opowiedziały się za pomocą militarną i finansową dla Ukrainy.

W ostatnich dniach lutego misje obserwacyjne nad Polską rozpoczęły cztery samoloty myśliwskie Rafale francuskich sił powietrznych. Zgodnie z danymi przekazanymi przez US Army, pod koniec miesiąca w gotowości było utrzymywanych 8,5 tys. wojskowych, którzy mieliby wesprzeć Siły Odpowiedzi NATO, gdyby Sojusz zdecydował się je zaangażować do działania.

Obok wsparcia finansowego i militarnego światowi przywódcy zdecydowali o sankcjach dla Rosji. Dotyczyły one m.in. sektora finansowego, energetycznego, transportowego, systemu kontroli eksportu i polityki wizowej, a także kwestii gospodarczych obejmujących m.in. zakaz importu rosyjskiego węgla.

MARZEC

Sekretarz NATO w Łasku

O rozmieszczeniu natowskich sił szybkiego reagowania w Europie, obronie powietrznej, a także o kolektywnym wsparciu Ukrainy – rozmawiali w Łasku prezydent Andrzej Duda i sekretarz generalny NATO Jens Stoltenberg. – Dokonując brutalnej i niczym nieuzasadnionej inwazji na Ukrainę Putin zrujnował pokój w Europie – mówił Stoltenberg podczas wizyty w 32 Bazie Lotnictwa Taktycznego.

WOT dla uchodźców

Minister obrony Mariusz Błaszczak zdecydował o zwiększeniu zaangażowania żołnierzy wojsk obrony terytorialnej w pomoc uchodźcom z Ukrainy. W operacji „Niezawodna pomoc” uczestniczyło niemal 6 tys. wojskowych. W punktach wsparcia pomagali kobietom z dziećmi, osobom starszym i niepełnosprawnym, organizowali noclegi i posiłki, pomagali też w transporcie i sprawach administracyjnych. W składzie zespołów znalazły się też osoby ze znajomością języka ukraińskiego, z kwalifikacjami do udzielania pierwszej pomocy czy wykształceniem psychologicznym.

Kamala Harris i Patrioty w Polsce

Po raz pierwszy z wizytą w Polsce przebywała wiceprezydent Stanów Zjednoczonych Kamala Harris. Spotkała się z prezydentem Andrzejem Dudą i premierem Mateuszem Morawieckim, wzięła też udział w rozmowach plenarnych delegacji polskiej i amerykańskiej, w których uczestniczył m.in. minister Błaszczak. Na konferencji prasowej wiceprezydent podkreśliła, że USA poważnie traktują zobowiązania wynikające z artykułu 5 traktatu waszyngtońskiego i będą bronić każdego centymetra terytorium NATO. Harris potwierdziła, że w Polsce są już dwie baterie Patriot. Wcześniej o planach przebazowania Patriotów do Polski poinformowało Dowództwo Sił Stanów Zjednoczonych w Europie. Broń, która stacjonuje na lotnisku w Jasionce pod Rzeszowem, była kolejną formą wzmocnienia wschodniej flanki NATO po wybuchu wojny w Ukrainie.

Wiceprezydent USA spotkała się w 1 Bazie Lotnictwa Transportowego na Okęciu z amerykańskimi i polskimi żołnierzami.

Nadzwyczajny szczyt NATO

Dokładnie miesiąc po ataku Rosji na Ukrainę odbył się nadzwyczajny szczyt NATO. Przywódcy państw Sojuszu zdecydowali w Brukseli o rozmieszczeniu kolejnych czterech grup bojowych: w Bułgarii, Rumunii, na Węgrzech i Słowacji. – Oznacza to, że będziemy mieć osiem wielonarodowych grup bojowych NATO, od Bałtyku po Morze Czarne – stwierdził sekretarz generalny Jens Stoltenberg. Przywódcy NATO zgodzili się także na przekazanie dalszego wsparcia Ukrainie, m.in. pomocy finansowej, humanitarnej oraz zaopatrzenia wojskowego.

O rosyjskiej napaści na Ukrainę i wsparciu militarnym walczącej Ukrainy dyskutowali też w Brukseli przedstawiciele Unii Europejskiej oraz przywódcy państw grupy G7. Stany Zjednoczone oficjalnie uznały działania Rosjan w Ukrainie za zbrodnię wojenną.

Prezydent USA w Polsce

Artykuł 5 traktatu waszyngtońskiego to nie są puste słowa. To dla nas święte zobowiązanie. Proszę mi wierzyć, możecie na nas polegać – powiedział prezydent Stanów Zjednoczonych Joe Biden, który z oficjalną wizytą przebywał w Polsce. W Warszawie spotkał się m.in. z prezydentem Andrzejem Dudą i ministrem Błaszczakiem. Politycy rozmawiali o współpracy politycznej, gospodarczej i militarnej obu krajów oraz sytuacji bezpieczeństwa na wschodniej flance NATO. W amerykańskiej delegacji byli też m.in. doradca prezydenta USA do spraw bezpieczeństwa narodowego Jake Sullivan, sekretarz stanu Antony Blinken, sekretarz obrony Lloyd Austin. Dzień wcześniej amerykański przywódca spotkał się z żołnierzami z 82 Dywizji Powietrznodesantowej, którzy stacjonują na Podkarpaciu.

Mieczniki po brytyjsku

Firmy Babcock, Thales UK i MBDA UK razem z Polską Grupą Zbrojeniową będą pracować przy budowie wielozadaniowych fregat w programie „Miecznik”. O wyborze tzw. partnera priorytetowego poinformował minister obrony Mariusz Błaszczak. – To ważny etap dla modernizacji Marynarki Wojennej RP – mówił szef MON-u. Zgodnie z harmonogramem, budowa pierwszego Miecznika ma ruszyć w sierpniu 2023 roku.