W przyszłym roku Polska ma otrzymać około 400 mln euro rekompensaty za uzbrojenie przekazane Ukrainie. Takie uzgodnienie zapadło podczas nieformalnego spotkania ministrów obrony państw Unii Europejskiej w Irlandii. W tym roku zwrot wyniósł 830 mln euro. Polska od początku wojny należała do największych dostawców pomocy wojskowej dla wschodniego sąsiada.
O wynikach rozmów poinformował reprezentujący Polskę wiceminister obrony narodowej Paweł Zalewski. Jak przekazał, państwa UE osiągnęły kompromis w sprawie wykorzystania środków zgromadzonych w Europejskim Instrumencie na rzecz Pokoju (European Peace Facility – EPF). – Otrzymaliśmy już zwrot w wysokości 830 mln euro za broń przekazaną Ukrainie i uzgodnienie jest teraz takie, że w przyszłym roku otrzymamy 400 mln euro – powiedział Zalewski.
Zwrot za przekazane uzbrojenie
Europejski Instrument na rzecz Pokoju to utworzony w 2021 roku pozabudżetowy mechanizm UE, z którego po rozpoczęciu pełnoskalowej rosyjskiej inwazji finansowana jest część pomocy wojskowej dla Ukrainy. Pozwala on m.in. zwracać państwom członkowskim część wartości uzbrojenia i wyposażenia przekazanego ukraińskiej armii z własnych zasobów.
Polska od początku wojny należała do największych dostawców takiej pomocy. Na Ukrainę trafiły m.in. czołgi T-72 i PT-91, bojowe wozy piechoty, armatohaubice Krab, samoloty MiG-29, a także duże ilości amunicji i innego wyposażenia wojskowego.
Wypłata kolejnych refundacji została jednak zablokowana przez Węgry. W rezultacie w EPF pozostawało około 6,6 mld euro, których państwa członkowskie przez długi czas nie mogły wykorzystać. Po zmianie stanowiska Budapesztu konieczne stało się uzgodnienie sposobu podziału tych pieniędzy.
Polska zgodziła się na kompromis
Problem polegał jednak na tym, że roszczenia zgłoszone przez państwa, które przekazywały Ukrainie uzbrojenie, przewyższały dostępne środki. Osiągnięcie kompromisu oznaczało więc konieczność zmniejszenia oczekiwań części państw dotyczących wysokości refundacji. Zgodziła się na to także Polska. – Uważamy, że z punktu widzenia powagi polityki europejskiej oraz zdolności porozumienia się i współdziałania kompromis powinien być osiągnięty – powiedział Zalewski.
Według wiceszefa MON-u ministrowie dali zielone światło na przeznaczenie 1 mld euro na nowe zamówienia uzbrojenia dla Ukrainy oraz około 900 mln euro na unijną misję szkoleniową EUMAM Ukraine. Pozostała część dostępnych środków ma służyć przede wszystkim rozliczeniu wcześniejszych dostaw.
Spotkanie w Irlandii miało charakter nieformalny, dlatego uzgodnienia wymagają jeszcze formalnego zatwierdzenia. Irlandzka minister spraw zagranicznych i obrony Helen McEntee poinformowała jednak, że większość państw członkowskich jest gotowa zaakceptować wypracowany kompromis. Jego finalizacja ma nastąpić w Brukseli.
autor zdjęć: GENYA SAVILOV/ AFP/ East News
komentarze