Agencja Uzbrojenia poinformowała o rozpoczęciu wstępnych konsultacji rynkowych dotyczących pozyskania min przeciwpiechotnych. Stosowny dokument został właśnie opublikowany w Biuletynie Informacji Publicznej. Przypomnijmy – 20 lutego Polska formalnie przestała być stroną konwencji ottawskiej po tym, jak zmieniło się środowisko bezpieczeństwa po napaści Rosji na Ukrainę.
Zamieszczone przez Agencję Uzbrojenia ogłoszenie nie jest jeszcze przetargiem ani zaproszeniem do składania ofert. To formalny sygnał, że resort obrony chce sprawdzić, jakie rozwiązania są dostępne na rynku i w jakim czasie oraz za jaką cenę mogłyby zostać dostarczone Siłom Zbrojnym RP. Rozeznanie ma dotyczyć konkretnych rodzajów min przeciwpiechotnych: odłamkowo-kierunkowych, odłamkowo-wyskakujących, odłamkowo-powierzchniowych i naciskowych.
Decyzja ta wpisuje się w szerszy kontekst polityczny i strategiczny – wcześniejsze wypowiedzenie przez Polskę postanowień konwencji ottawskiej, czyli międzynarodowego traktatu zakazującego użycia, produkcji i magazynowania min przeciwpiechotnych.
Czym jest ta procedura?
Wstępne konsultacje rynkowe to narzędzie przewidziane w prawie zamówień publicznych. Ich celem jest zebranie informacji od potencjalnych wykonawców jeszcze przed ogłoszeniem właściwego postępowania zakupowego. W praktyce oznacza to, że Agencja Uzbrojenia chce się zorientować, jakie typy min są obecnie produkowane i dostępne, jakie technologie bezpieczeństwa i samolikwidacji oferuje przemysł, jakie są realne terminy dostaw, ile takie rozwiązania mogą kosztować oraz czy istnieją możliwości produkcji w kraju lub transferu technologii.
To etap rozpoznawczy. Nie wiąże się on z wyborem konkretnej firmy ani z zawarciem umowy. Pozwala natomiast uniknąć sytuacji, w której zamawiający ogłasza przetarg z wymaganiami nierealnymi technicznie albo finansowo. W przypadku uzbrojenia – zwłaszcza tak wrażliwego politycznie, jak miny przeciwpiechotne – przygotowanie merytoryczne postępowania ma kluczowe znaczenie.
Dlaczego temat min wrócił?
Polska przez ponad dwie dekady była stroną konwencji ottawskiej, która weszła w życie w 1999 roku (ratyfikowaliśmy ją w 2012 roku). Traktat zakazywał używania, produkcji, składowania i przekazywania min przeciwpiechotnych oraz nakładał obowiązek zniszczenia istniejących zapasów. Polska, podobnie jak wiele innych państw europejskich, zlikwidowała swoje magazyny z tego typu uzbrojeniem.
Zmiana nastąpiła po rosyjskiej agresji na Ukrainę w 2022 roku. Wojna pokazała, że konflikt o charakterze pełnoskalowym w Europie nie jest scenariuszem abstrakcyjnym. Jednocześnie Federacja Rosyjska – która nie jest stroną konwencji – szeroko wykorzystuje miny przeciwpiechotne i przeciwpancerne jako element obrony pozycyjnej i spowalniania przeciwnika.
W polskiej debacie strategicznej coraz częściej pojawiał się argument, że państwo położone na wschodniej flance NATO powinno dysponować pełnym zakresem środków inżynieryjnych do kształtowania pola walki, w tym możliwością stawiania zapór minowych. Resort obrony podkreślał przy tym, że nie chodzi o powrót do masowego i niekontrolowanego użycia min znanego z konfliktów XX wieku, lecz o stworzenie prawnej i technicznej możliwości stosowania takich środków w sposób zgodny z obowiązującymi standardami bezpieczeństwa.
autor zdjęć: MON
komentarze